Zuid-Holland/Nederland

Zuid-Holland is één van de dichtstbevolkte en meest geïndustrialiseerde gebieden ter wereld. De provincie meet 3403 km² en het aantal inwoners is 3.487.673 (31 mei 2009), daarmee is Zuid-Holland de bevolkingsrijkste provincie van Nederland is.

De provincie grenst aan de provincies: Zeeland in het zuiden, Noord-Brabant in het zuidoosten en Gelderland en Utrecht in het oosten. Aan de noordgrens ligt de provincie Noord-Holland waarmee Zuid-Holland tot 1840 één provincie Holland vormde. In het westen grenst de provincie aan de Noordzee.

Zuid-Holland omvat het zuiden van het voormalige graafschap, gewest en de voormalige provincie Holland. Deze is in 1840 opgesplitst in Noord-Holland en Zuid-Holland. In de loop der jaren zijn de Zuid-Hollandse steden Oudewater (1970), Woerden (1989) en Vianen (2002) bij de provincie Utrecht gevoegd.

Zuid-Holland is, afgezien van de duinen aan de Noordzeekust, zo goed als vlak en bestaat grotendeels uit polderland. Het zuidwesten van de provincie maakt deel uit van de Rijn-Maasdelta.

Het meest verstedelijkte gebied wordt gevormd door de zuidelijke stedenring van de Randstad. Deze ring loopt vanaf Dordrecht via Rotterdam, Delft en Den Haag naar Leiden, en buigt via Alphen aan den Rijn en Gouda terug naar Rotterdam.

De belangrijkste steden zijn Den Haag (regeringsstad, internationaal gerechtshof) en de havenstad Rotterdam. Hiervan is het centrum dat in de de Tweede Wereldoorlog volledig is weggevaagd weer herbouwd tot een zeer modern centrum. Rotterdam is de grootste stad van Zuid-Holland, Den Haag komt daarna. Zoetermeer heeft in januari 2007 de derde plaats overgenomen van Dordrecht.

Historische centra zijn onder andere te vinden in Leiden, Delft, Schiedam, Vlaardingen, Brielle, Hellevoetsluis, Dordrecht, Gouda, Schoonhoven, Gorinchem, Leerdam en Delfshaven.

De belangrijkste rivieren zijn de Oude Rijn, de Gouwe, de Hollandsche IJssel, de Lek, de Nieuwe Maas, de Nieuwe Waterweg, de Oude Maas, de Noord, de Merwede, het Hollands Diep en het Haringvliet. Kleinere riviertjes zijn de Aar, de Schie, de Rotte, de Vlist en de Linge. Uniek in deze reeks is Nederlands enige getijderivier, het Spui, de verbinding tussen Oude Maas en Haringvliet.

Landschappen
Het dichtstbevolkt zijn de gebieden rond Leiden, Den Haag, Rotterdam en Dordrecht. In de Bollenstreek, rond Alphen aan den Rijn en Gouda, ten zuiden van Zoetermeer en in het Westland is Zuid-Holland deels verstedelijkt. In het oostelijke deel bevindt zich het landelijke Groene Hart met grote plassengebieden in het noordoosten (Braassemermeer, Kagerplassen, Nieuwkoopse plassen, Reeuwijkse plassen). Meer naar het zuiden liggen twee uitgestrekte poldergebieden ingeklemd door de grote rivieren. Tussen de Hollandse IJssel, de Lek en de provincie Utrecht ligt de Krimpenerwaard. Tussen de Lek, de Merwede en de Noord ligt de Alblasserwaard. Unieke natuurgebieden zijn de duinen, die zich langs de gehele kust uitstrekken en de Hollandse Biesbosch op het Eiland van Dordrecht. Noordwijk aan Zee en Scheveningen in Den Haag zijn de grootste badplaatsen

Eilanden
Deze bestaat uit een aantal voormalige eilanden die tegenwoordig met bruggen, tunnels en dammen met elkaar verbonden zijn. De Zuid-Hollandse eilanden zijn deels verstedelijkt, zo is Rozenburg voor het grootste gedeelte ingericht met de petrochemische industrie en de haventerreinen van Europoort. Daarentegen zijn vooral Goeree-Overflakkee en Hoeksche Waard uitgestrekt en landelijk. Andere voormalige eilanden zijn:

* Voorne-Putten
* IJsselmonde
* Eiland van Dordrecht

Tiengemeten is het enige echte eiland dat bij Zuid-Holland hoort.

Deltawerken
Aan de noordrand van de Rijn-Maasdelta liggen zowel het oudste als ook het nieuwste kunstwerk dat, na de watersnood van 1953, is gebouwd in het kader van de Deltawerken. In 1958 is bij Krimpen aan den IJssel de Stormvloedkering Hollandse IJssel in gebruik genomen. Stroomafwaarts, in de Nieuwe Waterweg bij Hoek van Holland, zijn de Deltawerken in 1997 voltooid met de ingebruikstelling van de Maeslantkering. Er liggen nog vijf anderen Deltawerken (gedeeltelijk) in Zuid-Holland.